Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden başlamak doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Burada no. 1 tubos nasıl içilir benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte damakta beliren tat ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla demektir ve bu basit adım bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu o anda kaydetmek iyi olur, zira hafıza kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu iki kez koklamak hatayı önler zira gürültülü ortamlarda hafif notalar kolayca kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi değildir; sadece şiddeti gösterir. Bu yüzden ilk denemede sabırlı olmak hem de ölçütleri önceden belirlemek işin temeli sayılır. Ölçüt netleşince her çubuk aynı terazide tartılır ve yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme esnasında telefon kenarda durursa dikkat artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir çubuğun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır ayrıca baştan acele edip sonuç çıkarmak kolay görülen bir yanlıştır. İlk üçte birlik bölümde tat genellikle hafif ama temiz başlar elbette bu düzen her çubukta aynen geçerli olmayabilir. Romeo julieta no. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer zira gerçek karakter genellikle bu kısımda saklıdır. İkinci evrede yoğunluk sıklıkla yükselir ama tonlar belirginleşir ve genellikle başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik olur. Romeo y julieta petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir gerçekten bu yüzden yavaş gitmek ödüllendirir. Son bölümde ısı arttığından acımsı tonlar öne çıkabilir nitekim ısınmış tütün kendi karakterini yalnızca orta kısımda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha adil sonuç sağlar. Bölümlerin geçişi çoğu zaman net değildir, bu yüzden kabaca üç parçaya bölmek işinizi görür. Değişimleri fark etmek için nefes sıklığını değiştirmemek önemlidir. Çok sık nefes almak sıcaklığı yükseltir ve tadı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu sayıya dökmek öznel izlenimi daha net hâle getirir mutlaka sabit ışık ile sessiz bir köşe tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu da tadım notlarını insandan insana daha tutarlı yapar. 1 belli belirsiz aromayı, 5 ise ağızda uzun süre kalan yoğun notayı anlatır bu sayede odak bölünmez ve not kalitesi yükselir. Petit julietas tadım notları benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda kalır hem de sonradan okunduğunda hangi noktayı düşündüğünüz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik benzeri aynı boydaki bir kutu ise tatlı tonları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan alabilir. Puanı vermeden önce birkaç nefes almak şarttır diğer taraftan yarım puanlar vermek fazladan bir yük yaratır. Skalayı her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası genellikle tercih edilen puandır, çünkü ılımlı çubuklar çoğunluğu oluşturur. Uçlardaki puanlar gerçekten istisnai durumlarda verilmelidir. Bu sayede kayıtlar anlamlı kalır.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çap, dumanın sıcaklığını ve yoğunluğunu belirgin biçimde etkiler bu nedenle kül hattının düzgün ilerlemesini da gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk hızla ısınır, bu yüzden keskin notalar çabuk belirir gerçekten dar çaplılarda sıcaklık artışı belirgin biçimde hızlıdır. Petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen fark edersiniz yanma hızı de tadı doğrudan etkileyen bir unsurdur. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha serin akar ama aromalar daha geç açılır ve bu çabukluk tadın algılanma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı güzel gösterir kül oluşumu dengesizse not bölümüne eklenmelidir. Yavaş yanış tadı daha ayrıntılı kılar fakat gücünü azaltmaz tersine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana dağılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine yazmak gerekir. Farklı çaplarda iki ürünü aynı oturumda tadarken önce dar çaplıyı ardından kalını içmek iyi olur. Böylece güçlü tat hafif olanın tadını bastırmaz. İkisi arasındaki ara zamanı en az yarım saat olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Lezzet iki kanaldan gelir: dildeki tat ile burnun yakaladığı koku hâlbuki ikisi birbirini besler fakat aynı şey değildir. Gücü doğru ölçmek adına ikisini ayrı ayrı yazmak gerekir bu fark başta küçük görünse de yorumları epey etkiler. Nefesi ağızdan verirken burun yoluyla yavaşça bırakmak burun geçişi denemesidir mesela hafif bir soluk aromayı çok zengin açar. Short churchills yoğunluğu nasıl benzeri kremsi bir robusto bu denemede koku tarafını net verir üstelik nezle halindeyken denenen değerlendirmeler güvenilir sayılmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha hızlı bırakır sert bir çekiş de ince tonları siler. Güç damakta düşük ama koku tarafında belirgin olabilir benzer biçimde ağır bir öğünden hemen sonra algı körelir. Bu iki izlenimi yan yana koymak öğretici olur; İki puanı ayırmak kafa karışıklığını giderir. Acemi tadımcılar için önce koku yoluyla algılanan notalara odaklanmak daha kolaydır. Zamanla damak tarafı da detay göstermeye başlar. Farklı aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak hafızayı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Damak yorulduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan düşük algılanır üstelik öğün arasında tadım yapacaksanız bu ayrıntı daha da önem kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce oda sıcaklığında su almak iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem aroma gücünün gerçek yüzünü okunmasını sağlar. Romeo y julieta wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda daha uygundur zira yorgun bir damak en belirgin aromayı bile soluk gösterir. Sade kahve kakao notalarını öne çıkarır, şekerli içecek ise onları gölgeler üstelik çok soğuk içecekler damağı duyarsızlaştırır hem de tat hissini düşürür. Puritos serisi nasıl içilir gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha temiz görünür o nedenle hazırlık adımı atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her seferinde aynı seçmek kıyası korur gerçekten yoğun şekerli sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar olduğundan sert hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Kahve ve su dışında sade çay de düşünülebilir; önemli olan seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız temizlendikten sonra birkaç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Aceleyle başlanan değerlendirme çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo formatında içim hızlı olduğundan aroma değişimi daha dar bir alanda kalır üstelik ilk izlenim bu boylarda çabucak kaybolabilir. Bu yüzden ilk çekişler ve bitiş arasındaki farkı görmek daha zordur bu yüzden kısa bir ölçü uzun bir puroya göre daha dikkatli incelenmelidir. 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır böylece aroma gücünü gözlemeyi rahatlatır zira her çekişin ağırlığı daha büyüktür. Teneke kutulu mini sigarillo gibi mini ölçü ise sedir notasını hızla gösterip biter zira değişim dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki adet tadmak tek denemeden daha güvenilir sonuç sunar bu nedenle düzenli ve dengeli çekiş önerilir. Teneke kutu aroması yakmadan önceki ilk notu oluşturur dolayısıyla yazmayı yanış sürerken değil de bitişten hemen sonra yapmak daha rahattır. Bu izlenimi ayrı kaydetmek yararlıdır. Ölçü küçüldükçe aroma ayrıntısı azalır, fakat yoğunluk algısı korunabilir. Bu nedenle küçük çubuk değerlendirmelerini büyük boy notlarıyla birebir kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir bölüm kullanmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir tadım yoğunluk konusunda kesin bir yargı sunmaz demek ki her deneme önceki denemenin üstüne inşa edilir. Günün yorgunluğu, ortam ile zaman izlenimi etkiler bu alışkanlık birkaç denemeden ardından belirgin fayda verir. Dolayısıyla küçük bir not defteri tutmak işe yarar aksi takdirde aynı aromalar defalarca yeniden keşfedilir. 20 aniversario gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa geri dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi sağlar. Bastiones kutusu yoğunluğu nasıl gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, çubuk adı ve not tabloya girilmelidir gerçekten en eski kayıtlar sonradan açıldığında şaşırtıcı farklar barındırır. Notlar arasında iki puandan fazla sapma varsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçeğiniz netleşir. Kayıtta öz cümleler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm güçlü ahşap kokusu şeklinde bir not tatmin edici sayılır. İleride okunduğunda net olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, dumanın damaktaki ağırlığını tarif eder; yoğunluk ise tatların belirginliğidir çünkü bu iki özellik aynı doğrultuda hareket göstermek mecburiyetinde olmaz. İkisi çoğu zaman birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak nihayetinde daha dürüst bir değerlendirme doğurur. El principe aroma profili gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sedir tonunu belirgin taşıyabilir örneğin ağır bir içim sönük bir aromayla gelebilir. Dengeli onlu puro kutusu benzeri dengeli bir kutu de orta gövdeyle sedir tonunu güçlü tutar kaldı ki dolgun bir içim aromasız de olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek aroma sunabilir aksi hâl da mümkündür. Farkı görmek için iki puan tutmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı yorumlamak iyidir. Dolgunluğa bakarak aroma gücünü tahmin etmek yanıltır. Aynı dolgunlukta iki ürün arasında yoğunluk ayrımı aramak hassas bir iştir. Bu becerinin gelişmesi zaman ile düzenli not tutmayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kişisel tercihiniz olacaktır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Ortam, aroma izlenimini en az çubuğun kendisi kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme şartları değiştirmemekle mümkündür. Nemi düşük bir ortamda tütün hızlı yanar böylece baharatlı notalar öne geçer bu nedenle ortam şartlarını de kayda geçirmek akıllıca olur. Çok nemli ortamda de çekiş tıkanır ve lezzet bastırılır sıcaklık de tütünün ısınma hızını değiştiren başka bir etkendir. La prado aroma profili benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken kutunun koruduğu nemi hesaba katmak yararlıdır aksi halde iki ayrı günde ortaya çıkan not farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa fark daha doğru görülür tadım günü planlarken bu etkeni unutmayın. Havalandırma odadaki yabancı kokuları dağıtır, parfüm ise koku duyusunu şaşırtır oysa gerçek neden sıklıkla odadaki nem ya da koku çıkar. Değerlendirmeyi hep aynı odada yapmak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir odada duman yoğunlaşırsa ikinci çubuğun tadı yanlış algılanabilir. Pencere aralığı sağlamak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar fazla sertse yanış düzeni şaşar.